THIẾT KẾ ÂM THANH TRONG RAGING BULL ĐẤY MỌI THỨ TỚI GIỚI HẠN

Một trong những bộ phim hay nhất mọi thời đại về boxing, Raging Bull cũng là một trong những case điển hình về sound design trong giai đoạn này. Trong bài viết dưới đây, Kevin Hilton sẽ giúp chúng ta phân tích về cách Frank Warner làm sound design cho phim này.

Các bộ phim vĩ đại thường được sinh ra từ nỗi ám ảnh và được tạo nên nhờ những cống hiến hết mình từ mọi bộ phận cho từng khía cạnh của câu chuyện và cách chúng được trình bày. Các tác phẩm của Martin Scorsese là một trong những ví dụ điển hình. Taxi Driver (1979) và Gangs of New York (2002) là những ví dụ về sự cam kết của đạo diễn đối với một bộ phim. Nhưng Raging Bull (1980) vượt trên điều này. Đây là một tác phẩm hợp tác giữa Scorsese và ngôi sao Robert De Niro, người nổi tiếng với nỗ lực thay đổi hoàn toàn cơ thể mình để vào vai võ sỹ quyền Anh Jake LaMotta. Nhưng supervising sound editor Frank Warner mới là người đạt đến đỉnh cao khi tạo ra nhiều hiệu ứng âm thanh cho mỗi cảnh đánh nhau và sau đó, người ta, nói ông đã huỷ các cuốn băng do mình tạo ra đễ không ai khác có thể sử dụng chúng được.

Điều này có thể được xem là một hành vi hưng phấn điên rồ, nhưng nó gây ra sự thất vọng của rất nhiều sound editor bởi họ cảm thấy bất lực trong việc tạo ra thứ gì đó khác với những gì đã được thấy – và nghe – trên màn ảnh nhiều lần trước đây. Phim boxing là một trong những thể loại phổ biến trong thời kỳ phim câm và đã đạt đến thời kỳ hoàng kim của mình trong những năm 1940-1950, tiếp tục tồn tại trong những năm 2000. Vậy nên âm thanh từ những va chạm giữa da thịt và xương đã trở nên quen thuộc với khán giả vào thời điểm Raging Bull được phát hành.

Trong phim này, Warner – người đã làm sound design cho Close Encounters of the Third Kind (1977) và Taxi Driver (1976) của Scorsese – đã phải đối mặt với một thách thức lớn là làm mọi thứ khác đi thay vì dùng các stock tiếng đánh đấm có sẵn trong thư viện âm thanh mà những người khác đã sử dụng trong suốt nhiều năm qua, kể từ khi anh làm cho phim Rocky II (1979). Anh ta sẽ tiếp tục làm việc trên Stallone franchise phần III và IV (lần lượt là 1982 và 85). Brief mà ông được giao khi nhận xử lý âm thanh cho Raging Bull, như những gì được kể lại trong cuốn Scorsese về Scorsese, là, phải tạo ra âm thanh riêng cho mỗi cú đấm trong các cảnh chiến đấu khác nhau, hơn nữa phải tạo ra âm thanh riêng cho mỗi cú bấm máy cũng như tiếng đèn flash nổ ở phía khán đài.

Xử lý các cú đấm

Điều này đặc biệt quan trọng trong cách cảnh đánh nhau giữa LaMotta và đối thủ lớn của anh là Sugar Ray Robinson. Anh thua trận đầu năm 1942 và phải đối mặt với gã lần nữa trong năm tiếp theo. Vì máy quay chuyển động gây ra những âm thanh có thể nghe thấy được. Âm thanh từ các cú ngã của LaMotta khá nhẹ và cụt lủn (có lẽ không đến nỗi quá cụt lủn) khi so sánh với âm thanh nặng nề và đục trong các cảnh đánh nhau khác. Âm thanh của máy ảnh bấm liên hồi khi LaMotta tiến về phía chiến thắng, âm thanh chậm lại khi anh di chuyển.

Trong bản rematch, chỉ 21 ngày sau đó, âm thanh thay đổi đáng kể. Các cú đấm vang lên những tiếng thình thịch buồn tẻ, với một hiệu ứng giống như tiếng trống định âm và cử động sượt qua. Tiếng flash máy ảnh vang lên giống như âm thanh của kim khí, tiếng la ó dâng lên khi Robinson được xử thắng dù bị đánh ngã. Scorsese giải thích rằng Warner đã dùng súng trường và đập vỡ quả dưa cho một số cú đấm nhưng không nói rõ có bao nhiêu hiệu ứng. “Anh ấy trở nên rất sở hữu và thậm chí còn đốt chúng đi để sau này không ai còn có thể dùng được nữa.”

Sử dụng những khoảng im lặng

Âm thanh đánh nhau thường liên tục, được tăng cường bằng cách sử dụng các khoảng im lặng. Ví dụ điển hình là cảnh đấu với Laurent Dauthuille. Âm thanh nền hoàn toàn bị loại bỏ, nhưng sự tĩnh lặng bị phá vỡ bằng một cú đấm đánh bật miếng gum shield trong miệng của gã đàn ông pháp ra ngoài.  Sự tĩnh lặng được khai thác trong trận đấu cuối cùng giữa LaMotta với Robinson. Khi LaMotta, không đánh lại, và đối thủ của anh chuẩn bị tinh thần, bầu không khí đám đông được thay thế bằng bầu không khí ầm ỹ kiểu David Lynch. Khi Robinson đi vào, khán giả bắt đầu rộn ràng lên.

Scorsese nhận xét rằng việc xử lý các đoạn im lặng này trở nên giống với việc ghi âm một bản nhạc, làm tăng thời gian xử lý hậu kỳ. Quyết định mix các cảnh đánh nhau trong Dolby Stereo surround sound, trong khi vẫn giữ các cảnh thoại ở moni với hiệu ứng pan khiến quá trình mixxing mất tới 16 tuần thay vì 8 tuần như trong dự kiến. Scorsese nói: “Thật giết người, chủ yếu là vì mỗi làn chúng tôi có một cảnh đánh nhau, chúng tôi phải làm nó khác với những cảnh khác. Việc này hết sức tra tấn.”

Cách tiếp cận tự nhiên

Bản chất cách điệu của âm thanh trong các cảnh đánh nhau tương phản với cách tiếp cận tự nhiên hơn trong các cảnh diễn ra ngoài sàn đấu, mặc dù nhiều trong số chúng không kém phần tàn bạo. LaMotta trở nên nổi tiếng với các hành vi bạo lực của mình trong cuộc sống hàng ngày, đặc biệt là với vợ anh – Vickie (do Cathy Moriarty thủ vai) và người anh em/người quản lý của anh là Joey (Joe Pesci). Một trong những cảnh đáng sợ nhất của phim là cảnh LaMotta, vì ghe tuông, đã tát Vickie rồi đánh cô, sau đó tấn công Joey. Cú sốc này được tăng cường bởi những âm thanh thực tế, mặc dù sequence này được tăng kịch tính một cách giả tạo bằng một âm thanh hú cao không xác định, với ý nói rằng LaMotta đã mất kiểm soát trước cơn giận dữ của chính mình.

Raging Bull đã bị chỉ trích bởi các cảnh như vậy, mặc dù họ không làm nó hoành tráng thêm hay biện minh cho hành vi của LaMotta. Nó cũng bị chế nhạo bởi những đoạn thoại không rõ ràng với những từ ngữ bị mất khi Jake và Joey gặp các gangster sau trận đấu. Sự mâu thuẫn, những tiếng la hét của nhân vật chính được sử dụng nhằm chỉ ra rằng thế giới của họ là thế giới của bạo lực và ồn ào.

Nguồn: RedShark News

Pixel Factory sưu tầm và biên dịch

Tin liên quan